Çikolata Kisti Tedavisi

Çikolata Kisti

Çikolata kisti (Endometriozis) üreme çağındaki kadınlarda yaygın olarak görülen bir durumdur. Çikolata kistleri, içi sıvı ve eski kanla dolu yumurtalık kesesi veya keseleridir. Endometriomalar olarak da bilinirler ve kanserli değildirler. Bir endometriyal doku anormal şekilde büyüdüğünde ve yumurtalıklara yapıştığında bir çikolata kisti oluşur.

Çikolata Kisti Nedir?

Çikolata kisti bir kanser değildir. Adet sancısına, kasık ağrısına, kısırlığa yol açabilen bir durumdur. Şikayetler kimi hastada çok hafifken kimi hastada günlük hayatını engelleyebilecek kadar ağır olabilir.

Rahim iç tabakası olan endometrium kadınlık hormonlarına hassas olduğu için endometriozis odakları da kadınlık hormonlarına hassastırlar ve menopoz ve gebelik gibi kadınlık hormonlarının değişim gösterdiği dönemlerden etkilenebilirler.

Endometriozis Nerelerde Görülür?

Endometriomalar iyi huylu tümörler olmalarına rağmen sıklıkla barsak, mesane, rahim gibi komşu organlara yapışıklık gösterirler ve bununla ilgili şikayetlere yol açabilirler. Bu yapışıklık durumları endometriomaların cerrahi olarak tedavilerini zor kılan nedenlerden birisidir.

Yumurtalıklarda görülen kistlere;  endometrioma ya da diğer adıyla çikolata kistleri adı verilir. Çikolata kistlerinin oluşum nedeni; yumurtalıklarda yerleşen endometriozis odaklarının çeşitli dönemlerde kanaması ve bunun sonucunda ortaya çıkan kan birikimleridir.

Çikolata Kisti (Endometriozis) Belirtileri Nelerdir?

Çikolata kisti belirtileri;

  • Ağrılı adet dönemleri
  • Adet dönemleri arasında pelvik ağrı
  • Cinsel birliktelik sırasında ağrı
  • Sindirim sorunları
  • Ağrılı bağırsak hareketleri
  • Ağır (yoğun) adet dönemleri
  • Hamile kalma zorluğu (infertilite, düşük)

Şeklindedir.

Çikolata Kisti Nerelerde Ağrı Yapar?

Çikolata kisti; pelvik, karın ve bacak bölgesinde ağrı yapmaktadır. Genellikle adet dönemlerinde ağrı şiddetli olur. Otururken ya da ani hareketlerde ağrı duyarlılığı artabilmektedir. Bazı durumlarda çikolata kistinde sırt ve bel bölgelerinde de ağrı yaşanabilir.

Endometriozis Olduğunu Nasıl Anlarız?

Endometriozis olduğunu anlamak için;

  • Ağrılı adet dönemleri
  • Adet dönemleri arasında pelvik ağrı
  • Cinsel birliktelik sırasında ağrı
  • Sindirim sorunları
  • Ağrılı bağırsak hareketleri
  • Ağır (yoğun) adet dönemleri
  • Hamile kalma zorluğu (infertilite, düşük)

Belirtilerine sahipseniz öncelikli olarak şüphe duyabilirsiniz. Ancak kesin tanı için jinekolojik onkoloji uzmanınızın ultrason ile muayenesi gerekmektedir.

Endometriozis Akıntıya Neden Olur Mu?

Endometriozis akıntıya neden olabilir. Yumurtalıklarda oluşan kistler; Endometriozis durumunda hali hazırda kan birikmesi olduğu için kanamalı akıntı görülebilir. Çikolata kistleri adet öncesinde ya da sonrasında görülen kahverengi akıntıya neden olabilmektedir.

Çikolata Kisti Adet Düzensizliği Yapar Mı?

Çikolata kisti adet düzensizliğine kimi durumlarda neden olabilmektedir. Ancak çikolata kistinin tamamen sonucudur diyemeyiz. Ara kanamalar ve şiddetli ağrılı dönemler dikkate alınmalıdır.

Çikolata Kisti Kansere Dönüşür Mü?

Yapılan bazı araştırmalarda çikolata kistlerinin bazı yumurtalık kanseri(over kanseri) çeşitleri ile ilişkili olabileceği gösterilmiştir. Bununla beraber  kanser öncüsü(premalign) bir durum olarak kabul edilmez ve taranması önerilmez.

Aynı şekilde endometriomaların önlem olarak çıkartılmasının da kansere gidişi engellediğine dair bir kanıt gösterilememiştir.

Çikolata Kisti Gebeliğe Engel Midir?

Çikolata kistlerinin belirtileri arasında gebelik durumunda zorlanma yer almaktadır. Tedavi edilmeyen çikolata kistleri gebeliğe engel olabilir. Endometriozis infertiliteye yol açabilmektedir. Sıvılar ve atıklarla dolu anormal büyümeler her zaman büyük şişmelere, yumurtalık yapılarında yırtılmaya yol açtığından, yumurtalıkların sağlıklı yumurta üretme kabiliyetini engelleyen iltihaplı kısımlara yol açarlar. Bu nedenle, ağrılı ve düzensiz dönemler sıklıkla meydana gelir gelmez bir jinekoloji uzmanından profesyonel tıbbi tedavi alınması tavsiye edilir.

Çikolata Kistleri Kimlerde Görülür?

Çikolata kistleri; günümüzde çoğu kadının karşılaştığı bir durumdur. Endometriozis oluşumunu;

  • Progesteron, östrojen seviyelerinde zararlı dalgalanmalara neden olan tiroid, PKOS ve reçeteli doğurganlık ilaçlarının düzenli alımı gibi belirgin hormonal problemler,
  • Dikkat edilmediği takdirde komşu organlara, dokulara yayılabilen ve yumurtalıkları etkileyebilen pelvik bölgedeki enfeksiyonlar,
  • Tamamen iyileştikten sonra bile aylar hatta yıllar sonra tekrar ortaya çıkabilen yumurtalık kistlerinin önceki oluşumları

Tetiklemektedir.

Çikolata Kisti Nasıl Küçülür?

Çikolata kistleri genellikle kendiliğinden küçülmemektedir. Bu sebeple “Çikolata kistleri kendiliğinden geçer mi?” sorusunun cevabı da olumsuzdur. Endometriozis, ileri evrede geri dönüşü olmayan sorunlara yol açabilmektedir. Çikolata kistlerinin belirtilerini açıkladık; herhangi bir belirti durumunda uzman jinekolog tarafından gerekli tanı ve tedavilerin uygulanması gerekmektedir.

Çikolata Kistleri Patlar Mı?

Çikolata kistleri patlayabilir. Yumurtalık kistlerinin patlaması ciddi sorunları yol açmaktadır. Çikolata kistleri patlarsa;

  • Ateş ve kusma ile ağrı
  • Ani, şiddetli karın ağrısı
  • Baygınlık, baş dönmesi veya güçsüzlük
  • Hızlı nefes alma
  • Kanama

Belirtileri görülebilir.

Çikolata Kisti İçin Ne Yapılabilir?

Çikolata kistinizin olduğundan şüpheleniyorsanız öncelikle stresli ruh halinizi yatıştırmalısınız. Bitki çayları, düzenli beslenme, egzersiz ve yeterli uyku, kısacası hayat kalitenizi artırmaya yönelik atacağınız adımlar psikolojik olarak sizi tedaviye hazırlayabilir. Fakat bunlar çikolata kistleri için yapılması gereken temel şeyler değildir. Endometriozis belirtileri gösteriyorsanız vakit kaybetmeden jinekoloji uzmanına görünmelisiniz. Alanında uzmanlaşmış jinekolog; yumurtalık kistleriniz için uygun tedaviyi planlayacaktır.

Çikolata Kisti Tanı ve Tedavi Yöntemleri

Çikolata kisti tanı ve tedavi yöntemleri jinekolojik onkoloji uzmanı tarafından planlanmalıdır. Çikolata kistinin tanısında; ultrason ve CA-125 testi yaygın olarak kullanılmaktadır. Teşhis edilen endometriozislerin tedavis kistin boyutuna ve semptomlara göre ilaçla; ilacın yetersiz olduğu durumlarda ise laparoskopik ya da robotik cerrahi ile tedavi edilebilir. Çikolata kistlerinin tedavisinde laparoskopik ve robotik cerrahi hastalar tarafından güvenilir bir şekilde tercih edilmektedir.

Endometriozis Nasıl Teşhis Edilir?

Bir önceki yazımızda çoğu kadında görülen Endometriozis hakkında belirtiler ve sıkça sorulan sorulardan bahsetmiştik. “Endometriozis nasıl teşhis edilir?” sorusunun cevabına öncelikle;

  • Ağrılı adet dönemi
  • Adet dönemleri ya da sonrasında pelvik ağrı
  • Cinsel ilişki sırasında ağrı
  • Gebelik durumunda zorlanma
  • Ağır ve yoğun geçen adet dönemi

Şeklindeki belirtilerin; Endometriozis için en basit teşhisi olduğu söyleyebiliriz. Bu semptomlarla başvurduğunuz uzman jinekoloğunuz, çikolata kistinizi teşhis etmek için;

  • Pelvik muayene
  • Çeşitli kan tahlilleri
  • Ultrason
  • Manyetik rezonans görüntüleme
  • Laparoskopi (biyopsi amaçlı)

Prosedürlerini uygulayacaktır.

Genç Kızlarda Çikolata Kisti Nasıl Teşhis Edilir?

Genç kızlarda çikolata kistini teşhis etmek için ultrason ile görüntüleme prosedürü kullanılmaktadır. Çikolata kisti için muayene eden jinekoloji uzmanınız çeşitli kan testleri de isteyebilir. Endometriozis oluşumunun yanı sıra diğer yumurtalık kistleri için de (pcos, myom) ultrason ve kan testi prosedürleri uygulanmaktadır. 

Pelvik muayene ise el yordamıyla karın bölgesine baskı uygulanarak kistlerin hissedilebilir olup olmadığını kontrol etmek için uygulanabilir. Pelvik muayene ile vajinal muayene aynı şey değildir.

Genç kızlarda, senelik pap smear testi gibi rutinlerin alınmaması nedeniyle çikolata kisti ya da diğer yumurtalık kistlerinin teşhisi; bir önceki yazımızda açıkladığımız belirtilerin göz ardı edilmemesiyle mümkün olmaktadır.

Halk arasında “adet döneminin ağrılı geçmesi normaldir” vurgusunun aksine; adet döneminin yoğun ağrılı geçmesi normal değildir. Pelvik ağrı, yoğun kanama gibi sorunlar günlük yaşamınızı olumsuz etkileyecek derecede ise vakit kaybetmeden jinekoloji uzmanının muayenesine ihtiyacınız olabilir.

Yumurtalık kistlerinin teşhisi için laparoskopi uygulanabilir. Bu prosedür; karında açılan küçük kesiler ile biyopsi alınmaktadır. Genellikle büyük kistler için uygulanır.

Endometriozis ve diğer yumurtalık kistlerinin teşhisinde uygulanan prosedürlerde, genç kızların vajinadaki dokularına (hymen diğer adıyla kızlık zarı) ve doğurganlığına zarar gelmemesi; her jinekolog uzmanı için öncelikli konudur.

Endometriozis Hangi Tahlilde Belli Olur?

Çikolata kisti için pelvik muayene ve ultrason prosedürlerinin yanı sıra kan tahlilleri de alınmaktadır. Çikolata kisti;

  • Ca – 125
  • Ca – 19-9

Tahlillerinde belli olmaktadır. HE4 testi de son zamanlarda sıklıkla Endometriozis teşhisinde uygulanmaktadır. Aynı zamanda diğer yumurtalık kistlerinin teşhisi için uygulanan hormon testleri (FSH / LH, Anti Müllerian, Total testosteron gibi) ve Beta HCG testi de istenebilir.

Endometriozis Ultrason İle Belli Olur Mu?

Çikolata kisti belirtilerini yaşıyorsanız; muayene ve kesin teşhis için ultrason gerekmektedir. Genellikle endometriozis ultrason ile belli olmaktadır. Ancak; ultrasonda görülen her kistin türünü saptamak mümkün olmayabilir. Kesin tanı için ek prosedürler de uygulanabilir. Tanı için, genç kızlarda ultrason ve kan tahlilleri yeterli gelirken; kadınlarda transvajinal ultrasonografiye de ihtiyaç duyulabilir.

Tekrar etmekte fayda var; genç kızlarda endometriozis ya da diğer yumurtalık kistlerinin tanısında –ekstrem durumlar hariç- vajinal müdahale olmamaktadır.

Çikolata Kisti Nasıl Tedavi Edilir?

“Çikolata kisti nasıl tedavi edilir?” sorusunun cevabı birden fazladır. Çikolata kistlerinin tedavisi için; Yaygın seçeneklerdir. Endometriozis tedavisi;
  • Yaşınız
  • Belirtileriniz
  • Her iki yumurtalığın etkilenip etkilenmediği
  • Çocuk sahibi olmak isteyip istemediğiniz
Gibi faktörlerle değişkenlik gösterebilir. Jinekoloji uzmanınız tedaviniz için en uygun prosedürü planlayacaktır.
Çikolata Kisti

İlaçla Endometriozis Tedavisi

Çikolata kist küçükse ve şiddetli semptom göstermiyorsa, jinekoloğunuz ilaç tedavi önerebilir. Doğum kontrol hapları var olan çikolata kistlerinizi küçültmez; yalnızca semptomlarınızın hafiflemesi ve hormonlarınızın düzenlenmesine yardımcı olur.

Doğum Kontrol Hapları Kısırlığa Neden Olur Mu?

Her jinekoloji uzmanı için önemli olan konu; hastaların doğurganlığının korunmasıdır. Yumurtalık kistleri için uzman jinekolog tarafından reçete edilen ve düzenli muayene ile gözlenen hastalarda doğum kontrol hapları kısırlığa neden olmamaktadır. Kısırlığa neden olabilecek şey uygun tedavisi planlanan doğum kontrol hapları değil; Endometriozis ve diğer yumurtalık kistlerinin tedavisini ertelemektir.

Çikolata Kisti Hangi Durumlarda Ameliyat Gerektirir?

Yukarıda da belirttiğimiz gibi öncelikli olarak reçete edilen ilaçlar çikolata kistlerinin tamamen iyileşmesi için yardımcı değildir. İlaçla kist tedavisi yalnızca belirtilerinizin hafiflemesi, rahat bir adet dönemi geçirmeniz ve hormonlarınızı kontrol altında tutmanız için tedavide ilk adım olmaktadır.

Çikolata kisti için ameliyat;

  • Ağrılı semptomlar
  • 4 cm’den büyük kistler
  • Kötü huylu kistler
  • Kısırlık (endometriozisin yumurtalık kanallarında birikmesi ile oluşabilecek tüp tıkanıklıkları)

Durumlarında gereklidir.

Çikolata kisti ameliyatı;

  • Laparoskopi ile Çikolata Kistlerinin Alınması
  • Robotik Cerrahi ile Çikolata Kistlerinin Alınması
  • Açık cerrahi ile kist ameliyat(nadiren)

Olmak üzere 3 cerrahi yöntem ile uygulanmaktadır.

Endometriozis tedavisi amacı ile randevu oluşturmak için TIKLAYINIZ.